CERN / SHiP Collaboration
CERN / SHiP Collaboration
კვლევის დასახელება
საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის ჩართულობა SHiP (Search for Hidden Particles) საერთაშორისო ექსპერიმენტში.
კვლევის ადგილი
CERN-ის SPS ამაჩქარებლის ჩრდილოეთის ზონა (North Area), TCC8/ECN3 ექსპერიმენტული კომპლექსი; SHiP ექსპერიმენტისთვის შექმნილი Beam Dump Facility (BDF) და ECN3 მიწისქვეშა ექსპერიმენტული დარბაზი.
კვლევის მასშტაბი
SHiP-ის კოლაბორაციაში ჩართულია 36 ინსტიტუტი 18 ქვეყნიდან, ასევე 9 ასოცირებული ინსტიტუტი, CERN და JINR.
კვლევის მიზანი
SHiP-ის მიზანია სტანდარტული მოდელის მიღმა არსებული, სუსტად ურთიერთმოქმედი ‘ფარული’ ნაწილაკების ძიება. პროექტის მიზანია საქართველოში საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი ექსპერიმენტული, საინჟინრო და ტექნოლოგიური კომპეტენციების ჩამოყალიბება და ეტაპობრივი გაფართოება, უპირველესად straw-tube ტიპის დეტექტორული სისტემების კვლევის, განვითარების, პროტოტიპირებისა და წარმოების მიმართულებით.
სტუ-ის მკვლევართა წვლილი ექსპერიმენტში
სტუ-ის მკვლევართა ჯგუფი აერთიანებს 10-ზე მეტ მეცნიერ-მკვლევარს, ინჟინერსა და ახალგაზრდა მეცნიერს. ჯგუფი გეგმავს :
- Straw-tube დეტექტორული ტექნოლოგიის ათვისებას — თხელკედლიანი დეტექტორული მილების დამზადების ტექნოლოგიის ათვისება, მათი მექანიკური და ელექტრული მახასიათებლების შესწავლა;
- დამოუკიდებელი საინჟინრო/R&D მიმართულების განვითარებას, კონკრეტულად: დეტექტორის დიზაინი; მექანიკური კონსტრუქციები; გაზური სისტემები; მაღალი ძაბვისა და სიგნალის წაკითხვის ელექტრონიკის ინტეგრაცია და ტესტირება;
- ახალგაზრდა კადრების პრაქტიკულ მომზადებას — სტუდენტებისა და დოქტორანტების ჩართვას ამ პროცესში.
პროექტის მიმდინარეობა და ძირითადი ეტაპები
- 2031–2033 — SHiP ექსპერიმენტის მთლიანი განხორციელება (მშენებლობა-კომისირება) იგეგმება 2031–2033 წლებში.
საკვანძო მკვლევრები სტუ-დან
ნიკოლოზ წვერავა
მეცნირებათა დოქტორი, კვანტური ფიზიკისა და საინჟინრო ტექნოლოგიების ინსტიტუტის მეცნიერი-თანამშრომელი
გიორგი ადამოვი
მეცნირებათა დოქტორი, კვანტური ფიზიკისა და საინჟინრო ტექნოლოგიების ინსტიტუტის მეცნიერი-თანამშრომელი
დავით ჩოხელი
მეცნიერებათა დოქტორი, კვანტური ფიზიკისა და საინჟინრო ტექნოლოგიების ინსტიტუტის მეცნიერი-თანამშრომელი
ზვიად წამალაიძე
მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი, სტუ-ის კვანტური ფიზიკისა და საინჟინრო ტექნოლოგიების ინსტიტუტის დირექტორი
თენგიზ ტორიაშვილი
მეცნიერებათა დოქტორი, კვანტური ფიზიკისა და საინჟინრო ტექნოლოგიების ინსტიტუტის მთავარი მეცნიერი-თანამშრომელი
გამოყენებითი პოტენციალი
- დეტექტორული ტექნოლოგიების (კერძოდ, straw-tube სისტემების) კვლევისა და წარმოების ცენტრის ჩამოყალიბება საქართველოში;
- ტექნოლოგიების ლოკალიზაცია და ცოდნის ტრანსფერი სხვა საერთაშორისო სამეცნიერო ინფრასტრუქტურებისთვის;
- ახალგაზრდა კადრების მომზადება მაღალი ენერგიების ფიზიკასა და დეტექტორულ ტექნოლოგიებში;
- სამეცნიერო კომუნიკაცია და საგანმანათლებლო outreach-პროგრამები სკოლის მოსწავლეებისა და სტუდენტებისთვის.
სხვა კვლევები
CERN / CMS Collaboration (დიდი ადრონული კოლაიდერის ერთ-ერთი უმსხვილესი ექსპერიმენტი)
CMS ექსპერიმენტი (Compact Muon Solenoid) და მისი HL-LHC განახლების პროგრამა
